poniedziałek, 22 grudnia 2025

Zapiekanka ziemniaczana z porem prosta, idealna na święta – taka mała odmiana

 


Świetnie sprawdzi się na święta jako mała odmiana, a jednocześnie jest na tyle uniwersalna, że z powodzeniem można ją podać również w kolejne świąteczne dni, gdy mamy ochotę na coś prostego i domowego.




Wersja klasyczna

Składniki (4–5 porcji)

  • 1 kg ziemniaków
  • 2 duże pory (tylko biała i jasnozielona część)
  • 200 ml śmietanki 30%
  • 2 jajka
  • 150 g sera, np. gouda lub mozzarella
  • 2 łyżki masła klarowanego lub oliwy
  • sól, biały pieprz
  • szczypta gałki muszkatołowej (opcjonalnie)

 Ziemniaki obierz i pokrój w cienkie plasterki. Pory przekrój wzdłuż, dokładnie wypłucz i pokrój w półkrążki. Na patelni rozpuść masło i duś pory na małym ogniu przez 8–10 minut – powinny być miękkie, ale nie rumiane. 

W misce wymieszaj śmietankę, jajka, przyprawy oraz połowę sera. 

Naczynie żaroodporne posmaruj tłuszczem i układaj warstwami: ziemniaki, pory, sos. Czynność powtarzaj do wyczerpania składników. Na wierzch posyp pozostałym serem. 

Piecz w 180°C przez około 60 minut, aż ziemniaki będą miękkie, a wierzch lekko złoty. 

Po wyjęciu odstaw zapiekankę na 10 minut – „dojdzie” i będzie się ładnie kroić.

 

Wersja z jogurtem i fetą - tę robimy u siebie najczęściej.

To wariant, który u nas sprawdza się najlepiej, bo z mężem nie jemy żółtych serów – zastępujemy je fetą.

Składniki (4–5 porcji)

  • 1 kg ziemniaków
  • 2 duże pory (biała i jasnozielona część)
  • 250 g jogurtu śmietankowego (bez laktozy)
  • 2 jajka
  • 110 g sera feta
  • 2 łyżki masła klarowanego lub oliwy
  • biały pieprz
  • szczypta gałki muszkatołowej (opcjonalnie)
  • soli nie dodajemy – feta w zupełności wystarczy

 Ziemniaki obierz i pokrój w cienkie plasterki (3–4 mm). Gotuj przez około 10 min. Pory przekrój wzdłuż, dokładnie wypłucz i pokrój w półkrążki. Duś je na małym ogniu na maśle lub oliwie przez 8–10 minut, aż zmiękną – nie rumień. 

Masa jogurtowa: w misce wymieszaj jogurt, jajka, biały pieprz i gałkę (jeśli używasz). Dodaj 80 g drobno pokruszonej fety i delikatnie połącz składniki.

Naczynie żaroodporne posmaruj tłuszczem. Układaj warstwami: ziemniaki, pory, masa jogurtowa. Powtórz 2–3 razy. Na wierzch rozkrusz pozostałe 30 g fety.

Pieczenie: 180°C, grzanie góra–dół, 55–60 minut, bez termoobiegu.

Jeśli wierzch rumieni się zbyt szybko, przykryj go luźno papierem do pieczenia (bez dociskania i zawijania).

Po upieczeniu odstaw zapiekankę na 10 minut – będzie łatwiejsza do krojenia.

Taka zapiekanka świetnie pasuje do ryb, można podać ją również z jajkiem sadzonym albo jako dodatek do pieczonych mięs.

U nas po raz pierwszy pojawiła się w rozkładzie wieczerzy wigilijnej.

Dzielę się z Wami moim światem – od ogrodu, przez oszczędzanie i gotowanie, po szycie i urządzanie domu. Jeśli chcecie symbolicznie mnie wesprzeć, możecie postawić mi wirtualną kawę.  To dla mnie piękny znak, że to, co robię, ma dla Was wartość.


niedziela, 21 grudnia 2025

Zamiast smażyć - karp pieczony z cebulą

 


Karp bywał u nas smażony, klasycznie, świątecznie. Ale w tym roku postanowiłam spróbować czegoś innego (przepis od znajomej): wersji pieczonej, prostszej i lżejszej, bez panierki i bez smażenia. Jadłam i naprawdę jest smaczny, ale robić będę sama pierwszy raz.




Składniki (5 porcji)

  • 1–1,5 kg karpia (dzwonka lub płaty)
  • 2 duże cebule
  • 1–2 łyżki masła klarowanego
  • sól
  • pieprz (najlepiej biały)
  • majeranek (1 łyżeczka) lub tymianek (1/2 łyżeczki suszonego ewentualnie 2 – 3 gałązki świeżego
  • opcjonalnie: 2–3 cienkie plasterki gruszki (dodadzą słodyczy)

 Karpia trzeba najpierw wymoczyć, najlepiej przez 30–60 minut. Można użyć wody z dodatkiem soli albo mleka — ten etap łagodzi błotny smak ryby i sprawia, że po upieczeniu jest delikatniejsza. Po namaczaniu rybę dokładnie osuszamy np. papierowym ręcznikiem. Następnie karpia solimy, lekko oprószamy pieprzem i dodajemy majeranek lub tymianek. Przypraw nie powinno być zbyt wiele by nie zagłuszyć smaku ryby zupełnie. Cebulę kroimy w piórka i powoli szklimy na maśle klarowanym, aż stanie się miękka i lekko słodka. Nie rumienimy jej — ma tylko oddać aromat. W naczyniu żaroodpornym układamy warstwy: najpierw cebulę, potem kawałki karpia, a na wierzchu kilka drobnych kawałków masła. Jeśli mamy ochotę, między rybę można włożyć 2–3 cienkie plasterki gruszki, które dodadzą bardzo subtelnej nuty słodyczy. Naczynie wstawiamy do piekarnika nagrzanego do 180–190°C. Dzwonka pieczemy około 20–25 minut, a większe kawałki lub tuszę 30–40 minut. W połowie pieczenia warto przykryć całość pergaminem, żeby ryba nie wyschła.

Może i Wam zaskakuje, dla mnie fajnie ta cebula i zioła podbijają smak ryby.


Dzielę się z Wami moim światem – od ogrodu, przez oszczędzanie i gotowanie, po szycie i urządzanie domu. Jeśli chcecie symbolicznie mnie wesprzeć, możecie postawić mi wirtualną kawę.  To dla mnie piękny znak, że to, co robię, ma dla Was wartość.


piątek, 19 grudnia 2025

Święta w domu. Menu na Wigilię i dwa dni Bożego Narodzenia

 


Jak co roku dzielę się z Wami moim świątecznym menu.

Tym razem jednak te Święta będą inne. Jak co roku dzielę się z Wami moim świątecznym menu. Tym razem jednak te Święta będą inne. Po raz pierwszy Boże Narodzenie spędzimy bez naszych rodziców.

W grudniu 2024 roku zmarł mój tata (77 lat), w styczniu 2025 – teściowa (81 lat). Moja mama odeszła w 2021 roku, a teść w 2014. To sprawia, że do stołu zasiądziemy w mniejszym składzie. Święta w tym roku – z różnych powodów – spędzamy w domu. Myśleliśmy o wyjeździe, ale do samego końca nie wiedzieliśmy, czy córka będzie miała urlop (pracuje do 16:00 w Wigilię), więc plany odłożyliśmy. I chyba dobrze. Tegoroczne Święta mają być spokojne, bez pośpiechu, po trudnym okresie chcemy trochę wyciszenia.

A teraz wracając do meritum: oto nasze menu na wieczerzę wigilijną oraz dwa dni Świąt.

Wieczerza wigilijna

Przystawki

  • Śledzie w oleju z czosnkiem i majerankiem
  • Śledzie w pomidorowym, lekko ostrym sosie

Dania na ciepło

  • Barszcz czerwony  z bezglutenowymi pasztecikami z kapustą i pieczarkami
  • Pierogi z kapustą i pieczarkami
  • Zapiekanka ziemniaczana z porem
  • Karp pieczony na cebuli z masłem klarowanym i ziołami
  • Pieczarki smażone na maśle
  • Filet ze śledzia smażony w bezglutenowym cieście naleśnikowym
  • Buraki pieczone z ziołami

 Na słodko

  • Babeczki makowe
  • Lampka wina lub kieliszek domowej nalewki

 

Obiad – pierwszy dzień Świąt

  • Rosół z makaronem ryżowym
  • Kurczak pieczony w całości (cytryna, cebula, rozmaryn)
  • Ziemniaki puree z masłem
  • Marchewka z groszkiem

Deser 

  •  kisiel domowy z waniliowym sosem
  • ciasto domowe

Obiad – drugi dzień Świąt

  • Zupa krem pomidorowa
  • Roladki drobiowe ze szpinakiem i fetą
  • Ryż basmati
  • Kalafior gotowany na parze
  • Sos  jogurtowy z koperkiem

Deser 

  • budyń waniliowy na mleku roślinnym z sokiem malinowym
  • ciasto domowe

 

Śniadania i kolacje

Wędliny domowe: szynka, rolada boczkowa, polędwica, baleron, wędzony indyk, wędlina drobiowa z szynkowaru

Ryby: śledzie w oleju z czosnkiem i majerankiem, śledzie na ostro w pomidorach

Sałatki: sałatka jarzynowa, sałatka z brokułem i jajkiem

Dodatki: ćwikła, ogórki kiszone, pieczywo, masło

Ciasta: piernik klasyczny, przekładany dżemem z czarnej porzeczki z polewa czekoladową, seromak

 

Wiele rzeczy przygotowuję wcześniej. Wędliny są już zrobione i czekają w zamrażarce. Barszcz ugotuję w przyszłym tygodniu i zawekuję. Pierogi również zrobię wcześniej i zamrożę.

Dania obiadowe nie są pracochłonne, więc wszystko można przygotować na spokojnie. Piernik upiekę w poniedziałek przed Wigilią, polewę zrobię już w Wigilię, wtedy też upiekę seromak.

Karp w tym roku będzie pieczony w piekarniku — to zdecydowanie mniej pracy. Zapiekankę ziemniaczaną upiekę rano, a później wszystko tylko delikatnie podgrzeję.

Tegoroczne Święta mają być proste, domowe i spokojne. Bez presji, pośpiechu — miejmy chwilę by dostrzec to co naprawdę jest ważne. Wiele przeszliśmy w ostatnim czasie. 

W tym roku stawiamy na ciszę, bliskość i wdzięczność — i to wystarczy.


Drogi Mikołaju, podobno najlepsze prezenty to te małe. Gdyby ktoś miał ochotę dorzucić mi świąteczną kawębyłby to bardzo miły znak, że ten tekst znalazł drogę do serca.